żeromski […] po długiej i wszechwładnej hegemonii pozytywizmu ujawnił nieuświadomione tęsknoty ludzi chorych na przerost osobowości – kult mitycznego nadczłowieka „klucznika ciemnej, skłębionej otchłani życia”.

Gustaw Herling – Grudziński "Przezwyciężanie żeromszczyzny" Orka na ugorze 1938