Szlachta wykorzystywała swoje polityczne wpływy, by przywiązać chłopów do ziemi. Reguła glebae adscripti została zatwierdzona serią uchwał sejmowych, skutecznie zabraniających chłopom opuszczania ziemi swego pana czy prób zmiany warunków życia. Równolegle rosła legalna kontrola właściciela ziemskiego nad chłopami – wprowadzono sankcje, łącznie z karą śmierci. W efekcie samowola i bezkarność szlachty i jej administracji wobec poddanych były bezgraniczne. Jak przekonująco przedstawia to francuski historyk, Daniel Beauvois: właściciele ziemscy na XIX-wiecznej Ukrainie byli skrajnie okrutni, a ich okrucieństwo nigdy nie było adekwatnie karane: zbicie chłopa na śmierć pociągało za sobą "karę" w postaci "miesiąca aresztu oraz odbycia pokuty wyznaczonej przez księdza".